โรคมะเร็ง

มะเร็งเยื่อบุภายในลำคอ

เยื่อบุภายในลำคอ ประกอบด้วย ส่วนบน(oropharynx) และส่วนล่าง(hypopharynx)

ปัจจัยเสี่ยง

1. อายุที่มากขึ้น

2. เพศชาย

3. สูบบุหรี่ โดยความเสี่ยงจะเพิ่มขึ้นอีกกรณีดื่มแอลกอฮอล์ร่วมด้วย การหยุดบุหรี่นอกจากจะลดความเสี่ยง ในการเกิดมะเร็ง 

ของเยื่อบุลำคอแล้วยังลดการเกิดมะเร็งของที่อื่นด้วย เช่น ปอด, ช่องปาก, หลอดอาหาร, กระเพาะปัสสาวะ, ตับอ่อน

4. การดื่มเหล้า : ซึ่งความเสี่ยงเพิ่มขึ้นตามปริมาณเหล้าที่ดื่ม

5. ประวัติการเป็นมะเร็งบริเวณศีรษะ + ลำคอมาก่อน

6. อาชีพที่ได้รับสารเคมีบางอย่าง เช่น กรดซัลฟูริก, นิกเกิล, แอสเบสตอส

อาการ

-  เสียงแหบ                        

-  ก้อนที่บริเวณลำคอ

-  เจ็บคอ

-  ไอเรื้อรัง

-   ลมหายใจมีกลิ่นเหม็นผิดปกติ

-   ปวดหู

-   น้ำหนักลด

การตรวจวินิจฉัย

ผู้ป่วยควรได้รับการตรวจร่างกาย ร่วมกับการส่องกล้องเพื่อตรวจดูเยื่อบุในลำคอ การตัดชิ้นเนื้อบริเวณที่สงสัยไปตรวจ
และการเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ที่ศีรษะและลำคอ อาจรวมถึงบริเวณอื่นที่สงสัยว่ามีการลุกลามของตัวโรค


ระยะของโรค

ข้อมูลจากการตรวจร่างกาย เอกซเรย์คอมพิวเตอร์หรือการตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า จะใช้ในการประเมินระยะและ
การลุกลามของโรค อาจเป็นระยะเริ่มต้นระยะลุกลามเฉพาะที่ หรือระยะแพร่กระจาย

วิธีการรักษา

ประกอบด้วยการผ่าตัด, การฉายแสง, การใช้ยาเคมีบำบัด หรือใช้หลายวิธีร่วมกัน

ปัจจัยที่มีผลต่อวิธีการรักษา

      1. ระยะและการลุกลามของโรค

      2. ภาวะสุขภาพหรือโรคร่วมอื่นของผู้ป่วย

การผ่าตัด ชนิดการผ่าตัดขึ้นกับตำแหน่งและระยะโรค โดยทั่วไปจะผ่าตัดเอาก้อนมะเร็ง และเนื้อเยื่อรอบข้างออกร่วมกับเลาะต่อน้ำเหลืองบริเวณลำคอ

ผลข้างเคียง

- ความเจ็บปวดจากแผลผ่าตัด

- การบวมของเยื่อบุลำคอในระยะแรกหลังการผ่าตัด อาจต้องใช้การให้อาหารทางสายผ่านทางจมูก

- ชาผิวหนังบริเวณที่ผ่าตัด หรือมีผังผืด

- แผลเป็นจากการผ่าตัด

การฉายแสง เป็นการใช้รังสีพลังงานสูงเพื่อทำลายเซลล์มะเร็ง เป็นการรักษาเฉพาะที่ ซึ่งอาจใช้การฉายแสงเพียงอย่างเดียว ในกรณีที่โรคเป็นระยะเริ่มต้น ก้อนมะเร็งขนาดเล็ก หรือใช้ร่วมกับการผ่าตัดหรือยาเคมีบำบัด ในกรณีที่เป็นระยะลุกลามมากขึ้น

ผลข้างเคียงระยะเฉียบพลัน ขึ้นกับปริมาณรังสีที่ได้รับ และอวัยวะที่ได้รับรังสี

- อ่อนเพลีย

- เจ็บปาก หรือเยื่อบุในลำคออักเสบ

- ผิวหนังแห้ง, ขนร่วง, อาจมีผิวหนังอักเสบ

ผลข้างเคียงระยะยาว

-ปากแห้ง-น้ำลายแห้ง

-การรับรู้รสชาติอาหารเปลี่ยนไป

-ฟันผุง่าย

-ผิวหนังบริเวณที่ได้รับรังสีเปลี่ยนไปเนื่องจากมีพังผืดเกิดขึ้น

การใช้ยาเคมีบำบัด

  • ใช้ก่อนหรือหลังร่วมกับการผ่าตัดหรือฉายแสง
  • ใช้ร่วมกับการฉายแสงกรณีโรคลุกลามเฉพาะที่
  • ใช้เป็นการรักษาหลักกรณีโรคกระจายนอกอุ้งเชิงกราน

แพทย์จะพิจารณาการรักษาเหมาะสมเพื่อให้มีอัตราการมีชีวิตรอดสูงสุด

ผลข้างเคียง

- เม็ดเลือดหรือเกร็ดเลือดต่ำ

- ผมร่วง กรณีผมร่วงจากยาเคมี สามารถมีผมขึ้นมาใหม่ได้แต่อาจมีสีและลักษณะบางอย่างเปลี่ยนแปลง

- ผลต่อระบบทางเดินอาหาร : คลื่นไส้ อาเจียน เบื่ออาหาร ท้องเสีย

การตรวจติดตามหลังการรักษา

ควรตรวจติดตามอย่างสม่ำเสมอ เนื่องจากโรคมีโอกาสเป็นซ้ำ ซึ่งควรได้รับการตรวจร่างกาย, ส่องกล้องเพื่อดูเยื่อบุ

ภายในลำคอ,เอกซเรย์ปอด  ทั้งนี้เนื่องจากผู้ป่วยกลุ่มนี้มีโอกาสเกิดมะเร็งขึ้นใหม่ในเยื่อบุทางเดินอาหาร-ทางเดินหายใจส่วนอื่น

(field cancerization) จึงควรแนะนำให้หยุดการสูบบุหรี่และการดื่มแอลกอฮอล์ เพื่อลดความเสี่ยงเหล่านั้น   

สาขารังสีรักษาและมะเร็งวิทยา ฝ่ายรังสีวิทยา โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ 1873 ถนนพระราม4 ปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330
WEBMASTER CHULACANCER@YAHOO.COM

จำนวนคนเข้าใช้งาน

3 2 3 4 0 4 2

ข้อมูลในเว็บ chulacancer.net นี้เป็นข้อมูลเชิงวิชาการ การนำไปใช้รักษาผู้ป่วยแต่ละรายอาจมีความแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย สาขารังสีรักษา
และมะเร็งวิทยาคณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จะไม่รับผิดชอบต่อผลที่เกิดขึ้นจากการปฏิบัติตามข้อมูลนี้ กรุณาปรึกษาแพทย์